"Lampa serca" – Banu Mushtaq (przekład Joanna Jurewicz)

"Gdy światło dnia zaczęło gasnąć, w domu zapalono lampy. Ale lampa w sercu Mehrun zgasła już dawno temu"

Mocno poruszyło mnie tytułowe opowiadanie – historia kobiety, która pragnie zakończyć swoje życie, bo nie jest w stanie dłużej dźwigać ciężaru samotności i upokorzeń; której wewnętrzne światło gaśnie – serce i umysł pogrążają się w mroku. Mehrun to żona i matka pięciorga dzieci – mąż porzucił ją dla innej, a rodzina, zamiast miłości i wsparcia, zaoferowała jej jedynie chłód, wrogość i krzywdzące oskarżenia. Banu Mushtaq, indyjska pisarka, prawniczka i aktywistka, oddaje głos muzułmańskim kobietom żyjącym w południowych Indiach. "Lampa serca" to opowieść o Aśraf, która rodzi same córki, a mąż gardzi nią z tego powodu i zostawia bez środków do życia; o Akhili, która znajduje się w nieustannym sporze ze swoją teściową; o Asifie, która staje się ofiarą intryg szwagierki i szaleństwa męża; o Śaziji, którą dręczy poczucie winy z powodu niedotrzymanej obietnicy; o Śaiście, która choruje z wyczerpania za zamkniętymi drzwiami swojego domu. Bohaterki opowiadań Banu Mushtaq każdego dnia mierzą się z biedą, przemocą, patriarchatem i religijnym konserwatyzmem. Niektóre cierpią w milczeniu i bolesnej rezygnacji, inne próbują zawalczyć o swoją wolność, godność i sprawczość, stawić opór. Proza Mushtaq jest intymna, liryczna i przejmująca; bezkompromisowa i szczera, a przy tym pełna zrozumienia i empatii. Autorka pisze o rodzinnych konfliktach, małżeństwie, klasach społecznych, miłości, cierpieniu, kobiecej solidarności i wytrwałości. O kobietach uwięzionych w sieci społecznych, religijnych i kulturowych ograniczeń, upokorzeń, hipokryzji, nierówności i przemocy. Jest w tych opowiadaniach wiele smutku, gniewu, poczucia winy i bólu, ale też odrobina humoru, sarkazmu i światła – mimo wszystko. Teksty są mocno zakorzenione w realiach życia południowych Indii, przenikliwe i złożone – ukazują zmagania kobiet z różnych perspektyw, odmienne formy ucisku oraz napięcia tlące się pod powierzchnią domowej codzienności. Czuć emocjonalny i moralny ciężar i wagę poruszanych tematów – wspaniała literatura. I jedna z lepszych antologii, jakie miałam okazję czytać.

• za egzemplarz książki dziękuję Wydawnictwu  W.A.B. • prezent •

Tytuł oryginalny: Heart Lamp

Przekład: Joanna Jurewicz

Wydawnictwo: W.A.B.

Data wydania: 28 października 2026

Oprawa: twarda

Liczba stron: 256

Moja ocena: 5,5/6

Przeczytaj więcej »

"Adwent" – Gunnar Gunnarsson (przekład Ewa M. Bilińska)

"A przecież samotność nocy jest inna niż samotność gór"

Benedikt doskonale wie, czym jest samotność – nieraz jej doświadczył. Gdy przemierza skute lodem islandzkie góry, śnieżne pustkowia rozpostarte pod krystalicznie czystym niebem, w ciszy i mroku, czuje się tak, jakby był jedynym człowiekiem na ziemi. I wtedy najłatwiej mu usłyszeć bicie serca, własne myśli i modlitwy; dostrzec piękno i potęgę natury; dotknąć sensu istnienia. A czas adwentu jest dla Benedikta szczególny. Właśnie wtedy, od dwudziestu siedmiu lat, wyrusza w góry, by ratować zagubione owce – sprowadzić je bezpiecznie do domu. 

Wydana w 1936 roku i zainspirowana prawdziwymi wydarzeniami książka Gunnara Gunnarssona to historia pasterza, który wspólnie z psem Leó i baranem Knastenem odbywa adwentową podróż w cieniu zasypanych śniegiem gór. Z pozoru prosta – krótka, oszczędna i powściągliwa – ale to właśnie w prostocie tkwi jej siła. Gunnarsson łączy surowy realizm – potęgę żywiołu i walkę o przetrwanie – z głębszym, humanistycznym przesłaniem – dotyka uniwersalnych wartości i ludzkich doświadczeń. Piękne są opisy islandzkiej, zimowej scenerii – ośnieżone górskie szczyty, gwiaździste niebo, burze śnieżne – można niemal poczuć podmuchy wiatru, usłyszeć skrzypienie śniegu pod stopami. Rozczula więź Benedikta ze zwierzętami i naturą – szacunek, pokora, poczucie odpowiedzialności za każdą żywą istotę. Podróż bohatera ma wymiar symboliczny i duchowy – to intymna, cicha opowieść o wytrwałości, przetrwaniu, pokonywaniu przeciwności losu i własnych ograniczeń oraz o wewnętrznym świetle, którego nie jest w stanie zgasić szalejąca burza. W "Adwencie" zwykłe proste życie i codzienne obowiązki nabierają szczególnego znaczenia – w spokoju i samotności, w otoczeniu gór i przyrody, gdzie nadzieja i strach splatają się ze sobą, Benedikt może wsłuchać się w samego siebie i odnaleźć sens.

Krótka, niepozorna opowieść o potędze natury, ludzkiej wytrwałości i nadziei – adwentowa lekcja dobra, empatii i człowieczeństwa. Książka, która skłania do refleksji i otula melancholijnym, skandynawskim vibe'm; która przypomina, że "nawet pośród najgłębszej zamieci można odnaleźć światło". Islandzki klasyk w tłumaczeniu Ewy M. Bilińskiej i z posłowiem Jóna Kalmana Stefánssona, pisarza i poety.

• współpraca barterowa • Wydawnictwo Znak •

Tytuł oryginalny: Advent

Przekład: Ewa M. Bilińska

Wydawnictwo: Znak Koncept

Data wydania: 28 października 2026

Oprawa: twarda

Liczba stron: 160

Moja ocena: 4,5/6

Przeczytaj więcej »

"Wielka sztuka wyjaśniona" – James Payne (przekład Sergiusz Lipnicki, Urszula Szymanderska)

Kiedy patrzymy na obraz, możemy podziwiać go (lub nie;) ze względów estetycznych. Możemy też odczuwać różne emocje, na przykład zachwyt, fascynację, oburzenie czy niechęć. Czasami zastanawiamy się, co zainspirowało artystę, dlaczego użył tej konkretnej techniki i kolorystyki, czy znał malowaną osobę, dlaczego akurat to dzieło zapewniło mu sławę. Sztuka nie istnieje w próżni – każde dzieło ma swoją własną historię – a znajomość kontekstu odsłania przed odbiorcą bogactwo treści.

Gdzie Vincent van Gogh namalował "Gwiaździstą noc"? Dlaczego "Nocne marki" Edwarda Hoppera tak doskonale mówią o samotności i poczuciu wyobcowania? Czy osoba na obrazie "Krzyk" Edvarda Muncha rzeczywiście krzyczy? Jaki związek mają "Nenufary" Claude'a Moneta z pierwszą wojną światową? Dlaczego Frida Kahlo tak często malowała autoportrety? Skąd wzięła się fascynacja Gustava Klimta złotem? Dlaczego "Panny z Awinionu" Pabla Picassa wywołały skandal i zgorszenie?

Książka Jamesa Payne’a (brytyjskiego kuratora sztuki, marszanda i twórcy internetowego) przygląda się właśnie takim kontekstom – pomaga zrozumieć światy, w których powstawały słynne obrazy i rzeźby. "Wielka sztuka wyjaśniona" to trzydzieści rozdziałów i trzydzieści dzieł sztuki – od zwoju chińskiego artysty Zhang Zeduana, "Narodziny Wenus" Sandra Botticelliego, "Monę Lisę" Leonarda da Vinci i "Dziewczynę z perłą" Johannesa Vermeera przez "Gwiaździstą noc" Vincenta van Gogha, "Krzyk" Edvarda Muncha i "Nocne marki" Edawarda Hoppera aż po współczesną twórczość Isaaca Juliena, Faith Ringgold i Yayoi Kusamy (i znacznie więcej). Autor omawia każde z dzieł – nawiązuje do biografii artysty, historii i okoliczności powstania, technik i koncepcji artystycznych; pisze o motywach, interpretacjach, znaczeniu, mitach, faktach i ciekawostkach – wyjaśnia, uczy patrzeć i rozumieć oraz tworzy opowieść, dzięki której sztuka wydaje się bliższa, jeszcze bardziej pasjonująca, głęboko ludzka i inspirująca. Zachwyciła mnie różnorodność doboru dzieł i artystów (sztuka tradycyjna i nowoczesna, afroamerkańska, sztuka kobiet – pojawiają się m.in. Artemisia Gentileschi, Suzanne Valadon, Frida Kahlo i Georgia O’Keeffe).

Wspaniały album – przewodnik w pigułce – wielkie dzieła sztuki i fascynujące historie, które się za nimi kryją. Książka, która jest przystępna, ciekawa i przepięknie wydana – czyta się ją i ogląda z przyjemnością. Must read dla miłośników sztuki. Lubię i gorąco polecam.

• współpraca barterowa • Wydawnictwo W.A.B. •

Tytuł oryginalny: Great Art Explained: The Stories Behind the World's Greatest Masterpieces

Przekład: Sergiusz Lipnicki, Urszula Szymanderska

Wydawnictwo: W.A.B.

Data wydania: 28 października 2026

Oprawa: twarda

Liczba stron: 320

Moja ocena: 5,5/6

Przeczytaj więcej »

"Lee Miller. Życie nienasycone" – Carolyn Burke (przekład Agnieszka Pokojska)

Akty, paryskie ulice i egipskie pustynie, zaskakujące kompozycje przedmiotów, bombardowany Londyn, oblężone Saint-Malo i wyzwalany obóz koncentracyjny w Dachau, sesje modowe i reklamowe, portrety artystycznej bohemy i słynne zdjęcie w wannie Hitlera... Jej fotografie charakteryzowały się unikalnym połączeniem surrealistycznej wrażliwości z surowym dokumentalizmem. Zachwycała urodą, talentem i urokiem osobistym, ale też niezależnością, odwagą i niekonwencjonalnym stylem życia – brała los we własne ręce, nie dbała o ówczesne konwenanse i głośno mówiła to, co myślała. Wyprzedzała swoje czasy i potrafiła nieustannie wymyślać siebie na nowo – była nie tylko fotografką, ale też modelką Vogue'a, muzą surrealistów, korespondentką wojenną, podróżniczką, artystką kulinarną, żoną i matką.

Carolyn Burke stworzyła szczegółową, skrupulatną i gruntownie udokumentowaną (z wykorzystaniem m.in. prywatnego archiwum i osobistych zapisków) biografię Lee Miller – od dzieciństwa w amerykańskim Poughkeepsie, przez karierę modelki w magazynie Vogue, współpracę w Paryżu z Manem Rayem, podróż do Egiptu, rolę korespondentki wojennej, aż po małżeństwo i kulinarną pasję. Z publikacji wyłania się złożony kobiecy portret – postać fascynująca, tajemnicza i trochę też tragiczna, bo barwne, bogate życie i wspaniała kariera Lee Miller naznaczone były dziecięcą i wojenną traumą. Carolyn Burke zagląda pod fasadę pięknej modelki i odważnej reportażystki – ukazuje jej burzliwe losy, skomplikowaną, pełną sprzeczności osobowość, relacje z innymi ludźmi, wzloty i upadki, wewnętrzne zmagania. Pisze o jej artystycznej świadomości, czujnym spojrzeniu oraz nieposkromionym apetycie na życie, sztukę, miłość i ryzyko – tytułowym nienasyceniu.

Monumentalna biografia (niemal 530 stron) jednej z najbardziej wszechstronnych i bezkompromisowych fotografek XX wieku.

• za egzemplarz do recenzji dziękuję Wydawnictwu Znak • prezent •

Tytuł oryginalny: Lee Miller: On Both Sides of the Camera

Przekład: Agnieszka Pokojska

Wydawnictwo: Znak Literanova

Data wydania: 28 października 2026

Liczba stron: 528

Oprawa: twarda

Moja ocena: 5/6

Przeczytaj więcej »

"Brazylijska gorączka" – Anna Fryczkowska

Osiemnastoletnia Franka czuła się jak we śnie. Oślepiające słońce parzyło skórę, a wilgotne, gorące powietrze utrudniało oddech. Z zielonego gąszczu wydobywał się złowieszczy szmer – owady brzęczały, małpy jazgotały – dżungla była jednocześnie piękna i przerażająca. Dawne życie – polska wieś na Kujawach – stało się jedynie odległym wspomnieniem. Teraz Franka musiała zacząć od nowa, tutaj w Brazylii, gdzieś na końcu świata. Ta ziemia miała być rajem – dla niej, dla jej rodziny i dla tysięcy innych rodaków, którym obiecano lepszą przyszłość. Ale jak oswoić dzicz? Wycinać, karczować, palić i zasiewać... W piekielnym gorącu, głodzie, wśród dzikich zwierząt, tubylców i nieznanych roślin, walcząc z chorobami, strachem i rozpaczą... Jak zbudować dom w tym obcym miejscu i nie stracić nadziei?

W nowej powieści Anna Fryczkowska przedstawia historię młodej dziewczyny, która opuszcza rodzinną wieś i rusza do nieznanego kraju – w poszukiwaniu lepszego życia. Niestety rzeczywistość niewiele ma wspólnego z obiecanym rajem... Inspirowana losami polskich emigrantów "Brazylijska gorączka" to podróż w sam środek tropikalnej dżungli, gdzie Franka wspólnie z innymi osadnikami próbuje przetrwać – oswoić ziemię i własny strach. Ogromnie cenię Annę Fryczkowską za realizm – jej powieść ożywia dawne czasy, brazyliską scenerię, ludzkie uczucia i zmagania. Franka to fascynująca postać – doświadcza trudnych momentów, ale nie załamuje się – mimo lęku, poczucia samotności, ciężkich warunków życia ma w sobie odwagę, siłę i optymizm, co pomaga jej pokonywać przeciwności. Mocno poruszyły mnie jej zmagania, relacje, które nawiązała i droga, którą przeszła. Powieść trzyma w napięciu, wzbudza emocje i skłania do refleksji – przynosi szczęście, lęk, smutek, łzy i nadzieję. To herstoria – cenna kobieca perspektywa – i hołd dla ludzi, którzy zaryzykowali wszystko, bo pragnęli wolności i lepszego życia. To smak czarnej fasoli i manioku, wyszeptane modlitwy, morska bryza i duszący upał. To dom – ten porzucony i ten stworzony na nowo, z dala od ojczyzny. To miłość, która rodzi się powoli i która staje się azylem.

Pięknie napisana i poruszająca opowieść o przetrwaniu, determinacji i sile ludzkiego ducha. O goryczy rozczarowań, tęsknocie, bólu straty i cenie za marzenia. O wykorzenieniu, pożegnaniach i nowych początkach. 

Jedna z moich ulubionych polskich autorek, polecam!

• współpraca barterowa • Wydawnictwo W.A.B. •

Data wydania: 14 października 2026

Wydawnictwo: W.A.B.

Oprawa: miękka 

Liczba stron: 336

Moja ocena: 5/6

Przeczytaj więcej »

"Rzeki wschód, rzeki zachód" – Aube Rey Lescure (przekład Agnieszka Walulik)

Czy można być kimkolwiek i gdziekolwiek?

Alva, kapryśna i buntownicza nastolatka, urodziła się i całe dotychczasowe życie spędziła w Szanghaju, ale i tak czuje się wyobcowana – wciąż zmaga się z tym, kim jest i kim pragnie być. Dziewczyna ma podwójną tożsamość (jest córką białej Amerykanki i Chińczyka – człowieka, którego nigdy nie poznała) i balansuje na krawędzi dwóch kultur – nie należy w pełni ani do Chin, ani do Ameryki, o której nieustannie marzy. Jej ojczym Lu Fang dwadzieścia lat wcześniej też próbował odnaleźć się w niełatwej rzeczywistości – musiał porzucić młodzieńcze plany, podjąć trudne decyzje, a cena sukcesu okazała się zbyt wysoka. Aube Rey Lescure splata dwie perspektywy i dwie linie czasowe i na tle zmieniających się Chin przedstawia historię patchworkowej rodziny w kryzysie tożsamości, miłości i ambicji. Jej powieść jest wielowymiarowa i zniuansowana, porusza wiele ważnych tematów i uświadamia, jak zawiłe i skomplikowane bywa poczucie przynależności – do kraju, rodziny i kultury. Aube Rey Lescure portretuje Chiny na przestrzeni kilku dekad – od rewolucji kulturalnej i boomu gospodarczego aż po początki wielkiej recesji – oraz ludzi uwikłanych w splot wydarzeń, polityki, historii i podziałów klasowych. Co ciekawe odwraca też typowy schemat i proponuje inne spojrzenie – to matka Alvy jest Amerykanką i ekspatriantką, nie ojciec. Powieść przybliża zmagania osób o podwójnej tożsamości i rodzin wielonarodowych – kwestie związane z różnicami kulturowymi, uprzedzeniami i rasizmem oraz wyobcowaniem. Aube Rey Lescure stworzyła coś, co pozornie wydaje się surowe, oszczędne i w gruncie rzeczy smutne, ale tak naprawdę ma w sobie ogromną przenikliwość, zrozumienie i autentyzm. Alva i Lu Fang to fascynujące postaci – autorka zdołała uchwycić rozterki zbuntowanej, zagubionej nastolatki pragnącej akceptacji oraz starszego mężczyzny dźwigającego ciężar straty i gorycz rozczarowań. Każde z nich ma swoją własną historię – odbywają niełatwą podróż jako jednostki, ale też jako rodzina – bo zbliża ich do siebie poczucie wyobcowania i pragnienie wolności. Jest w tej książce sporo smutku, żalu i gniewu, ale też odrobina miłości, współczucia i nadziei. Są wzloty i upadki, mroczne strony życia, konflikty pokoleniowe, zdrada, uzależnienia, dramaty i nowe początki. Aube Rey Lescure potrafi nadać znaczenie, głębszy sens, wzbudzić emocje i skłonić do refleksji.

Trochę powieść społeczna o realiach życia w zmieniających się Chinach, trochę dramat rodzinny na styku dwóch kultur, ale przede wszystkim poruszająca historia o dorastaniu, tożsamości i przynależności. O konsekwencjach wyborów oraz cenie za pragnienie lepszego życia. O porzuconych marzeniach, błędach przeszłości, poczuciu winy oraz bólu straty. Doceniam za inteligentną, przenikliwą prozę, chińsko-amerykańską perspektywę, ważne tematy i zniuansowane postaci. Warto!

• współpraca barterowa • Wydawnictwo W.A.B. •

Tytuł oryginalny: River East River West

Przekład: Agnieszka Walulik

Wydawnictwo: W.A.B.

Data wydania: 14 października 2026

Oprawa: twarda

Liczba stron: 480

Moja ocena: 5/6

Przeczytaj więcej »

"Inna. Opowieść o Zofii Stryjeńskiej" – Sylwia Winnik

"Każde spojrzenie artysty to nowa historia"

Słowa Feliksa Jasieńskiego brzmiały w głowie Zosi, gdy przemierzała krakowskie ulice i później, gdy w domowym zaciszu pochylała się nad szkicownikiem i tworzyła nie tylko rysunki, ale też opowieści. Sceny z targu, ludowe stroje, kosze owoców, słowiańskie bożki, potrety i autoportrety... Zosia doskonale wiedziała, czego pragnie najbardziej – sztuki i sukcesu. To malowaniem żyła. To o malowaniu śniła i marzyła. Czuła mrowienie w opuszkach palców, gdy chwytała za pędzel. Tyle pomysłów, tyle planów... A gdyby tak studiować tam, gdzie kobiety nie mają wstępu? Była utalentowana i pracowita, ale w Monachium musiała udawać mężczyznę – ukrywać własną tożsamość i walczyć o swoją pasję.

Książka Sylwii Winnik to biograficzna opowieść o Zofii Stryjeńskiej, malarce i ilustratorce nazywanej "księżniczką sztuki polskiej". To historia młodej dziewczyny, która stała się artystką – wbrew przeciwnościom i ograniczeniom epoki – a także kobietą – żoną i matką. To również fascynująca literacka podróż przez dwudziestolecie międzywojenne oraz lata wojny i okupacji – do Krakowa, Monachium, Warszawy, Zakopanego i Paryża. Wraz z Zofią przemierzamy krakowskie ulice i tatrzańskie szlaki, zaglądamy do atelier i paryskich kawiarni, stajemy za sztalugami i pochylamy się nad szkicownikami. Wspólnie przeżywamy chwile radości, dumy i rozpaczy, porywy serca, gorycz rozczarowań i ból straty. Powieść przybliża minione czasy, miejsca i postaci – artystyczną bohemę i środowisko malarskie. Przede wszystkim jednak pozwala zanurzyć się w skomplikowany świat Zofii Stryjeńskiej – kobiety owładniętej twórczą pasją, rozdartej między karierą a macierzyństwem, niepokornej, wciąż w poczuciu niedopasowania i braku spełnienia. Były momenty, gdy Zofia żyła dla malarstwa. I były momenty, gdy tego malarstwa nienawidziła – bo stawało się udręką, wyczerpaniem, niepokojem dla serca i umysłu. Sylwia Winnik wspaniale uchwyciła te rozterki i zmagania, ciężar talentu, który Zofia dźwigała na swoich barkach, jej kłopoty małżeńskie i finansowe oraz nieustanne pragnienie miłości i szczęścia, których nie była w stanie doświadczyć. Zachwyca bogactwo detali, autentyzm uczuć i przeżyć, intymność, złożoność i wrażliwość, z jakimi Sylwia Winnik odmalowuje portret Stryjeńskiej. Przybliża jej nietuzinkową osobowość i twórczość oraz burzliwe życie – blaski i cienie, trudne wybory i ciche dramaty.

Historia utalentowanej malarki i skomplikowanej kobiety – odważnej i pragnącej miłości, a przy tym głęboko nieszczęśliwej, pełnej wewnętrznych rozterek i przygniecionej trudami życia. Opowieść o artystycznej pasji, kobiecości i macierzyństwie, wytrwałości, stracie i poszukiwaniu spełnienia. O tym, że warto walczyć o marzenia – bo są osiągalne – ale też o cenie za podążanie własną ścieżką. Książka, która przenosi w czasie; która wzbudza smutek, uśmiech i gniew; która wzrusza i chwyta za serce; którą czyta się jednym tchem. Polecam!

• współpraca barterowa • Wydawnictwo Muza •

Data wydania: 7 października 2026

Wydawnictwo: Muza

Oprawa: twarda

Liczba stron: 304

Moja ocena: 5/6

Przeczytaj więcej »

"John, syn Johna" – Douglas Stuart (przekład Maciej Studencki)

"Czy można być naprawdę sobą w miejscu, które nazywa się domem?"

Powrót do domu jest dla Cala trudny – tak trudny, że starannie planuje swój przyjazd. Bierze też tabletkę ekstazy, żeby uczynić podróż na wyspę, gdzie mieszkają jego ojciec i babcia, bardziej znośną. Studia w Edynburgu okazały się wielkim rozczarowaniem, ale powrót wydaje się jeszcze gorszy – Cal nie chce utknąć na zawsze w tym zapomnianym przez Boga miejscu, gdzieś na krańcu świata. Smagane wiatrem, skaliste Falabay to codzienny trud, mała społeczność, tradycja i religijność. To bycie Johnem-Calumem Macleodem, synem Johna – oczekiwania, uwięzienie i wieczna stagnacja.

Lubię Douglasa Stuarta za autentyczność i surowy realizm splecione z empatią i zrozumieniem. Jego nowa powieść ma w sobie jeszcze więcej czułości i intymności – sekrety, samotność, wyobcowanie, narzucona tożsamość i skomplikowane relacje rodzinne ranią bardziej niż przemoc, bieda i uzależnienia. Tym razem Douglas Stuart porzuca robotnicze dzielnice szkockiego Glasgow na rzecz małej wyspy w archipelagu Hebrydów – i ta wietrzna, nieprzyjazna sceneria doskonale współgra ze zmaganiami bohaterów, ich izolacją i osamotnieniem. Johna i Caluma dzieli wiele – rodzinna trauma, sekrety, oczekiwania i sposób patrzenia na świat. Dominujący, religijny i surowy ojciec chce mieć syna przy sobie w gospodarstwie. Narastające napięcie i latami skrywana prawda mogą oddalić ich od siebie jeszcze bardziej albo wręcz przeciwnie – dać szansę na zrozumienie i nowy początek. Douglas Stuart pisze o rodzinnych więziach, przyjaźni, tożsamości, uprzedzeniach, klasach społecznych, męskości i seksualności. O queerowych mężczyznach skazanych na miłość, tęsknotę i cierpienie w milczeniu i wstydzie. Pokazuje, jak wiele sprzeczności w sobie nosimy i jak niszczące potrafi być wyrzekanie się samego siebie (opisy życia w małej, wyspiarskiej społeczności lat 90. XX wieku, z jej pobożnością i konserwatyzmem, nadają historii duszny i klaustrofobiczny klimat). Losy bohaterów splatają się ze sobą w zawiły i ujmująco niedoskonały sposób – autor stworzył złożone studium rodziny i zniuansowane portrety – ludzi, którzy noszą w sobie pęknięcia. Postaci ożywają – i nie miałam ochoty się z nimi rozstawać. Czuć wyraźnie ich wątpliwości, napięcia i wewnętrzne rozdarcie – a w prozie Douglasa Stuarta, oprócz surowego realizmu, łagodność i cierpliwość.

Dojrzała, cicha i kameralna opowieść o odejściach i powrotach, trudnych wyborach, ciężarze oczekiwań oraz miłości, wstydzie i niewypowiedzianych tęsknotach. O przynależności oraz miejscach i relacjach, które nas kształtują. O długiej, niełatwej drodze do prawdy, samego siebie i drugiego człowieka. Zostać czy odejść? Walczyć czy się poddać? Kim naprawdę jestem? Powieść o zapachu morza, torfu i owiec – pod hebrydzkim niebem równie niespokojnym jak ludzkie serca. I piękna proza. Moja ulubiona książka Douglasa Stuarta.

• współpraca barterowa • Wydawnictwo Poznańskie •

Tytuł oryginalny: John of John

Przekład: Maciej Studencki

Wydawnictwo: Poznańskie 

Data wydania: 23 września 2026

Oprawa: twarda

Liczba stron: 512

Moja ocena: 5,5/6

Przeczytaj więcej »

"Niecodzienne przypadki Denny'ego Vossa" – Holly Kennedy (przekład Janusz Ochab)

"Bo świat bez Denny'ego Vossa stałby się smutnym miejscem"

Denny to nieszablonowa postać – trzydziestoletni, neuroatypowy mężczyzna, który mieszka w Minnesocie ze starzejącą się matką i ukochanym bernardynem. To człowiek o dobrym sercu, pełny ufności, który mimo gorszych kart od losu dzielnie stawia czoło codzienności. Denny pragnie postępować tak, jak trzeba i uczynić świat lepszym, ale wciąż przytrafiają mu się pokręcone rzeczy... Holly Kennedy portretuje go z empatią i zrozumieniem, bez stygmatyzacji i stereotypów. Jego głos brzmi autentycznie, podobnie jak i jego zmagania – zresztą historia Denny'ego jest równie niekonwencjonalna jak on sam. Coś, co zaczyna się od katastrofy – oskarżenia o morderstwo – z czasem zamienia się w poruszającą opowieść o miłości, przyjaźni, wkraczaniu w dorosłość i odkrywaniu prawdy o świecie, swoich bliskich i samym sobie. Książka Holly Kennedy ujmuje ciepłem i humorem – dotyka tego, co piękne i bolesne z wrażliwością i wzbudza przeróżne emocje. Rozczula więź Denny'ego z rodziną (ludźmi, którzy kochają go za to, jaki jest) i z ukochanym psem, jego dobroć i życzliwość. Kennedy pisze o pokonywaniu przeciwności losu, o ludzkich ograniczeniach i potencjale, miłości, przyjaźni, ciężarze sekretów, przebaczeniu i nowych początkach. Pokazuje, jak ogromną moc mają dobro, życzliwość i wsparcie. Że różnimy się od siebie – i to piękna rzecz. Że mimo trudności i ograniczeń możemy wieść dobre życie – tak jak Denny Voss.

Książka, która chwyta za serce i podnosi na duchu.

• współpraca barterowa • Wydawnictwo Albatros •

Tytuł oryginalny: The Sideways Life of Denny Voss

Przekład: Janusz Ochab

Data wydania: 23 września 2026

Wydawnictwo: Albatros 

Oprawa: miękka ze skrzydełkami 

Liczba stron: 416

Moja ocena: 5/6

Przeczytaj więcej »

"Rozmowy obrazów" – Grażyna Bastek

Czy zwiędły liść i nadpsute jabłko świadczą o przemijaniu i kruchości życia? Jakie historie miłosne kryją się za spojrzeniem i tajemniczym uśmiechem? Czy kolor stroju, perski dywan i importowana cytryna są symbolem zamożności? Co łączy Olimpię Édouarda Maneta i Wenus z Urbino Tycjana oraz dzieła Hansa Memlinga i Andy’ego Warhola?

"Gadał dziad do obrazu, a obraz doń ani razu". Czy obrazy mówią?

Każde dzieło ma swoją własną historię – sztuka pełna jest tajemnic, niespodzianek i zaskakujących odkryć. Obrazy, wbrew pozorom, mówią wiele, ale robią to bez słów i nie zawsze wprost – drobne szczegóły, z pozoru nieistotne detale potrafią odmienić sposób postrzegania dzieła, nadając głębię, znaczenie i sekretny przekaz. Co ważne, do każdego z nas przemawiają inaczej – bo to widz, z wiedzy, wyobraźni, własnych doświadczeń i emocji oraz z wielu niejednoznacznych elementów, musi złożyć treść. Koncepcja książki Grażyny Bastek, historyczki sztuki, wykładowczyni i kustoszki Muzeum Narodowego w Warszawie, jest fascynująca – autorka zestawia dzieła z różnych epok i pokazuje w ten sposób, że obrazy "rozmawiają" nie tylko z widzami, ale też pomiędzy sobą. Kluczem są m.in. symbole, podejmowane przez artystów motywy i tematy, kontekst dzieła, inspiracja, naśladowanie, bunt i twórcze eksperymenty. "Rozmowy obrazów" to przepięknie wydany zbiór esejów. Grażyna Bastek pisze o pejzażach Moneta, portretach da Vinci i autoportretach Kahlo, wedutach Bellotta, muzyce Caravaggia, żywych kolorach van Gogha i Gauguina oraz światłocieniu Rembrandta. O małżeńskich wizerunkach w twórczości Hockneya i van Eycka, dżungli Rousseau, dziwacznych istotach Boscha i lustrzanych iluzjach Velázqueza. Opowiada o słynnych fałszerzach, najdroższych obrazach świata, zaginionych dziełach sztuki, kobiecych aktach, motywach biblijnych i mitologicznych. Publikacja zachwyca wydaniem (twarda oprawa, kredowy papier, piękne reprodukcje obrazów), bogactwem i różnorodnością treści, jednocześnie naukową i przystępną formą. Grażyna Bastek potrafi przybliżyć sztukę, zaciekawić. Buduje eseje wokół tematów, artystów oraz konkretnych obrazów (wspomina kulisy ich powstania, fragmenty biografii, sekrety, znaczenie detali) – i w ten sposób nadaje kontekst. Ta książka nie tylko przekazuje wiedzę, ale też inspiruje, zaprasza do gry skojarzeń i uczy, jak patrzeć na obrazy, żeby rzeczywiście widzieć – czego szukać i na co zwracać uwagę, by móc czerpać przyjemność z kontaktu ze sztuką.

Do czytania, oglądania, dla przyjemności i dla poszerzania horyzontów – na długie godziny (niemal 730 stron w świecie malarstwa). Imponujący, fascynujący i przepięknie wydany album. Polecam!

Wspólnie z Wydawnictwem PWN mamy dla was kod rabatowy na zakupy w ksiegarnia.pwn.pl ważny do 31.10.2026

czytajpwn143

* promocja na książki papierowe PWN, 25% od cen detalicznych, nie dotyczy ebooków, outletu i pakietów

• współpraca barterowa • Wydawnictwo PWN •

Data wydania: 12 września 2025 (II wydanie)

Wydawnictwo: Wydawnictwo Naukowe PWN

Oprawa: twarda

Liczba stron: 730

Moja ocena: 5,5/6

Przeczytaj więcej »

"Mandolina kapitana Corellego" – Louis de Bernières (przekład Marek Fedyszak)

"Tym właśnie jest miłość. Nie brakiem tchu, ekscytacją, wypowiadaniem obietnic wiecznej namiętności. Miłość jest tym, co pozostaje, gdy wypali się miłosne uniesienie. Miłość to drzewo i jego splecione ze sobą korzenie"

Epicka opowieść utkana z burzliwych ludzkich losów i wielkiej historii. Z miłości i wojny. Z codziennych radości i smutków, trudnych wyborów, rozstań i powrotów, cyklu życia i śmierci. "Mandolina kapitana Corellego" Louisa de Bernièresa to barwna mozaika, która przenosi czytelnika na grecką wyspę skąpaną w promieniach słońca i błękicie nieba, pachnącą morzem, rybami i rozmarynem. To właśnie tam, na Kefalonii, toczy się życie doktora Janisa i jego córki Pelagii, pięknej, bystrej i upartej młodej kobiety. Spokojna codzienność mieszkańców – praca i nauka, uroczystości, śluby, narodziny i pogrzeby, dziecięce zabawy, długie rozmowy w kafenionie i prawosławne modlitwy – zostaje brutalnie przerwana przez drugą wojnę światową. Okupacja wyspy przynosi lęk, niepewność jutra, okrucieństwo i stratę. A czasami też miłość... 

Miłość tytułowego Corellego i Pelagii rozkwita w trudnych, wojennych realiach. Ona pokochała jego czułość, humor, dobre serce i... dźwięki mandoliny. On pokochał jej buntowniczego, niezależnego ducha, delikatność i bystry umysł. Powinni być wrogami – włoski kapitan i dumna Greczynka. Ale w świecie Bernièresa nic nie jest proste, banalne i czarno-białe. Ani miłość, ani wojna, ani ludzkie losy, serca i charaktery. "Mandolina kapitana Corellego" zaskoczyła mnie nie tylko swoim epickim rozmachem (niemal 620 stron), ale też mnogością i złożonością postaci, inteligentną prozą i dużą dawką humoru (a nawet satyry) – ma w sobie ciepło, empatię i optymizm, które nadają historii głęboko ludzki wymiar. Powieść została wydana w 1994 roku – i gawędziarski, tradycyjny styl dodaje jej uroku. Bernières zapełnia strony obrazami, smakami i zapachami oraz łączy historię drugiej wojny światowej z indywidualnymi ludzkimi losami. Zagłębia się w kwestie miłości, przyjaźni, poświęcenia i moralności. Opowiada o brutalności wojny, zdradzie, ciężarze straty, przebaczeniu oraz sile ludzkiego ducha. Powieść ogrzewa i łamie serce, wzrusza, wstrząsa, wywołuje uśmiech i refleksję. Zamiast banalnego wojennego romansu otrzymujemy słodko-gorzką, realistyczną historię, czasami piękną, czasami okrutną – tak jak ludzkie życie. "Mandolina kapitana Corellego" pokazuje, jak wojna i miłość zmieniają człowieka. To również czas, którego nie sposób odzyskać oraz człowieczeństwo w najmroczniejszych latach. I postaci, które zostają z nami długo po przeczytaniu ostatniej strony.

Książka Bernièresa urzekła mnie piękną prozą, ciepłem i humorem, poruszającą historią miłości w cieniu wojny oraz kulturowo-historycznym tłem. Imponująca i satysfakcjonująca lektura (wymagająca czasu i uwagi), warto.

• współpraca barterowa • Wydawnictwo Noir sur Blanc •

Tytuł oryginalny: Captain Corelli's Mandolin

Przekład: Marek Fedyszak

Wydawnictwo: Noir sur Blanc

Data wydania: 30 września 2026

Oprawa: twarda

Liczba stron: 624

Moja ocena: 5/6

Przeczytaj więcej »